Een geografisch wangedrocht

 

Jordanië is een politieke dwaling en een geografisch wangedrocht.” Deze woorden werden uitgesproken door de oprichters van dit land. Het ontstaan van Jordanië begint tijdens en vlak na de eerste wereldoorlog. Frankrijk en Groot-Brittannië hadden in het geheim het Midden-Oosten al verdeeld. Voor Frankrijk was Syrië en Libanon bedoeld, Groot-Brittannië Irak en Palestina, inclusief het dan toe nog niet gedefinieerde Jordanië.

 Dit was tegen het zere been van de emir van Mekka, sharif Hoessein wiens zonen Faisal en Abdallah Damascus bezetten in de hoop één Arabische staat te stichten. De Fransen joegen Faisal weg uit Damascus en om de goede vrede te bewaren kwamen de strijdende partijen in 1921 overeen om Hoessein en zonen een eigen staatje te geven. Dat werd min of meer toevallig Jordanië, omdat vanuit dit bergstadje Abdallah de Fransen wilde aanvallen.
De verbindingsofficier tussen de Arabische familie en de Britten was overigens een zekere T.E. Lawrence. Later is er over deze – uiteindelijk gedesillusioneerde – held een prachtige film gemaakt, maar daarover later meer.

De Britse minister die de onderhandelingen voerde was een gewiekste jongeman. Dik zestig jaar later schreef deze Winston Churchill zijn memoires. Churchill zette de lijn in van de machtspolitiek waar de toenmalige grootmacht Groot-Brittanië niet vies van was. En die lijn was recht, letterlijk kaarsrecht.
Hele gebieden zijn aan het einde van de 19e eeuw en vlak na de eerste wereldoorlog door ‘Europa’ verdeeld.

 



"Men occasionally stumble over the truth, but most of them pick themselves up and hurry off as if nothing ever happened."

Preventief  ook volgens hun eigen geschiedschrijving, zodat ze er geen oorlog (meer) over zouden voeren. De grenzen werden getrokken door mensen die deze gebieden nooit hadden bezocht, kaarsrechte lijnen op landkaarten die grenzen tussen nieuwe kolonies moesten voorstellen.

Churchill was één van die lijnentrekkers en het gerucht wil dat hij moest niezen tijdens het trekken van de Jordaanse grenzen. Vandaar de noordelijke driehoek. Een broodje aap-verhaal? Misschien, maar dan wel een aardige voor deze website.
Overigens is het een klein wonder dat Jordanië de daarop volgende dertig jaar heeft kunnen bestaan. Abdallah, de vader van koning Hoessein en de opa van Abdallah II, probeerde tijdens zijn bewind Amman en omgeving nog tevergeefs in te ruilen voor Jeruzalem en liefst Damascus. Het mocht niet baten en dat is alleszins goed nieuws, want vandaag de dag is Jordanië misschien wel het stabielste land in het Midden-Oosten.

Naar deel 3 van de trip door 'Jordanië'

Terug naar intro Jordanië

© Copyright by Ralf Dukker